So sánh làm nhà gỗ trọn gói và làm nhà gỗ bán phần, cái nào phù hợp hơn
Xây dựng một nếp nhà gỗ cổ truyền không đơn thuần chỉ là dựng lên một nơi để ở, mà đó là hành trình tìm về cội nguồn, là tâm huyết cả đời người và là di sản để lại cho con cháu mai sau. Khi đã quyết định dốc lòng dốc sức cho công trình tâm linh này, một trong những câu hỏi khiến nhiều gia chủ đau đầu nhất chính là: Nên giao khoán toàn bộ cho đơn vị thi công hay chỉ đặt làm phần khung gỗ còn lại tự lo liệu? Bài viết này sẽ phân tích sâu, thấu đáo từng khía cạnh để các bác, các anh có cái nhìn rõ ràng nhất trước khi “chọn mặt gửi vàng”.
Hiểu đúng về hai hình thức làm nhà hiện nay
Trước khi đi vào so sánh thiệt hơn, chúng ta cần thống nhất với nhau về khái niệm. Trong ngành mộc cổ truyền hiện nay, có hai cách thức triển khai phổ biến nhất mà các gia chủ thường cân nhắc.
Đầu tiên là hình thức làm nhà gỗ trọn gói. Đây là phương án “chìa khóa trao tay”. Tức là gia chủ tìm đến một đơn vị uy tín, thống nhất thiết kế, chốt vật liệu, giá cả và ký hợp đồng. Từ khâu đào móng, xây tường, làm khung gỗ, lợp ngói cho đến lắp đặt điện nước, nội thất, tất cả đều do một đầu mối chịu trách nhiệm. Gia chủ chỉ việc giám sát và nhận nhà hoàn thiện để vào ở hoặc thờ cúng.
Thứ hai là làm nhà gỗ bán phần (hay còn gọi là làm phần mộc). Với cách này, đơn vị sản xuất nhà gỗ chỉ chịu trách nhiệm gia công, lắp dựng phần khung cột, vì kèo, hoành, rui, mè… Còn lại các hạng mục như móng, xây tường bao, lát nền, điện nước, sân vườn thì gia chủ sẽ tự thuê thợ hồ tại địa phương hoặc các tổ đội khác nhau để thực hiện.
Câu chuyện về sự đồng bộ và kỹ thuật thi công
Nhiều người thường nghĩ rằng nhà gỗ thì quan trọng nhất là gỗ, còn xây tường hay làm móng thì thợ nào làm chẳng được. Đây là một suy nghĩ khá phổ biến nhưng lại tiềm ẩn nhiều rủi ro về kỹ thuật.
Khi thi công nhà gỗ, độ chính xác được tính bằng milimet. Các cấu kiện gỗ được sàm đóng khớp nhau theo lối mộng mẹo truyền thống, đòi hỏi sự co giãn tự nhiên của gỗ phải hài hòa với phần cứng của bê tông, gạch đá. Nếu chọn làm trọn gói, đội ngũ kỹ thuật sẽ có sự tính toán tổng thể ngay từ đầu. Ví dụ, cốt nền cao bao nhiêu để phù hợp với bước cột, tường xây dày bao nhiêu để khi ốp gỗ hoặc kê đồ không bị hụt, đường điện đi ngầm trong cột hay đi tường phải chờ sẵn ở đâu…
Ngược lại, khi làm bán phần, rắc rối thường nảy sinh ở điểm giao thoa giữa các tổ thợ. Thợ nề ở quê có thể xây nhà ống rất giỏi, nhưng chưa chắc đã hiểu về quy tắc của nhà gỗ kẻ truyền. Chỉ cần sai lệch một chút về tim cốt móng, khi đội thợ mộc mang cả bộ khung nhà đến lắp dựng sẽ không khớp. Lúc này, đục đẽo chỉnh sửa tại công trường là điều tối kỵ vì nó phá vỡ kết cấu mộng đã được làm kỹ tại xưởng, làm giảm tuổi thọ công trình.
Bài toán chi phí: Rẻ hay đắt?
Đây chắc chắn là vấn đề mà ai cũng quan tâm hàng đầu. Thoạt nhìn vào các bảng báo giá, nhiều người sẽ thấy phương án bán phần có vẻ “nhẹ tiền” hơn. Tâm lý chung là: “Mình tự mua vật liệu, tự gọi thợ làng làm móng, xây tường thì chắc chắn rẻ hơn để công ty họ lo”. Tuy nhiên, thực tế chi phí làm nhà gỗ khi tổng kết lại thường khiến gia chủ bất ngờ.
Khi tự đứng ra lo liệu các phần việc phụ (làm bán phần), gia chủ rất khó kiểm soát được định mức vật tư. Chuyện mua thừa, mua thiếu, bị thất thoát vật liệu hay thợ làm hỏng phải đập đi xây lại là chuyện như cơm bữa. Những chi phí phát sinh không tên này tích tiểu thành đại, đôi khi đội lên con số khổng lồ mà không hay biết. Chưa kể, giá vật liệu mua lẻ bao giờ cũng cao hơn giá các đơn vị thi công nhập sỉ.
Trong khi đó, nếu chọn dịch vụ trọn gói, con số ban đầu có thể trông “to” hơn một chút, nhưng đó là con số cuối cùng. Trong hợp đồng thường đã quy định rõ ràng, không phát sinh. Đơn vị thi công họ có kinh nghiệm quản lý, họ biết chính xác cần bao nhiêu viên gạch, bao nhiêu bao xi măng, nên sự lãng phí gần như bằng không.
Áp lực thời gian và công sức quản lý
Làm một ngôi nhà bình thường đã vất vả, làm nhà gỗ cổ truyền còn gian nan hơn gấp bội phần. Nếu chọn phương án bán phần, gia chủ chính là người “nhạc trưởng” điều phối công trình. Bạn phải là người hiểu biết về xây dựng để chỉ đạo thợ nề làm đúng ý đồ của thợ mộc. Bạn phải chạy đôn chạy đáo lo vật tư, lo cơm nước cho thợ, giải quyết mâu thuẫn khi hai tốp thợ đổ lỗi cho nhau.
Với những bác đã về hưu, có nhiều thời gian rảnh và am hiểu về xây dựng, đây có thể là niềm vui, là sự tỉ mỉ chăm chút cho ngôi nhà của mình. Nhưng với những người đang bận rộn công tác, hoặc con cái xây nhà báo hiếu cha mẹ ở quê nhưng không trực tiếp có mặt, thì phương án bán phần thực sự là một gánh nặng quá lớn. Sự mệt mỏi kéo dài có thể làm giảm đi niềm vui khi nhà mới hoàn thành.
Ngược lại, phương án trọn gói giải phóng gia chủ khỏi những lo toan vụn vặt. Mọi tiến độ, chất lượng đều có kỹ sư giám sát chịu trách nhiệm báo cáo. Bạn chỉ cần dành thời gian cuối tuần về kiểm tra hoặc xem báo cáo tiến độ qua hình ảnh, video. Thời gian thi công trọn gói cũng thường nhanh hơn do sự phối hợp nhịp nhàng giữa các bộ phận trong cùng một đơn vị.
Chế độ bảo hành và trách nhiệm
Một ngôi nhà gỗ có tuổi thọ hàng trăm năm, nên vấn đề bảo hành là cực kỳ quan trọng. Hãy tưởng tượng, sau một thời gian sử dụng, mái nhà bị thấm dột. Nếu bạn làm bán phần, thợ mộc sẽ bảo do thợ nề lợp ngói không chuẩn, thợ nề lại bảo do khung gỗ bị co ngót làm hở ngói. Cuối cùng, người chịu thiệt thòi chính là gia chủ.
Khi có một báo giá làm nhà gỗ trọn gói và hợp đồng rõ ràng, trách nhiệm quy về một mối. Bất kể lỗi do phần gỗ hay phần nề, đơn vị thi công tổng thể đều phải có trách nhiệm xử lý triệt để cho khách hàng. Sự an tâm này là giá trị vô hình nhưng rất lớn mà hình thức trọn gói mang lại.
Đi sâu vào từng loại hình nhà cụ thể
Để dễ hình dung hơn, chúng ta hãy nói về một ví dụ điển hình: nhà gỗ 3 gian. Đây là mẫu nhà phổ biến nhất, vừa vặn cho việc thờ cúng kết hợp nghỉ ngơi.
Thực tế cho thấy, chi phí làm nhà gỗ 3 gian khi làm trọn gói thường được tối ưu hóa rất tốt. Các đơn vị chuyên nghiệp thường có các mẫu thiết kế chuẩn mực, đã được thi công nhiều lần nên họ nắm rất rõ các chi tiết. Họ biết cách kết hợp các loại gỗ (như Lim, Gõ Đỏ, Xoan…) sao cho vừa đẹp, vừa bền mà lại hợp túi tiền. Ví dụ, phần chịu lực chính dùng gỗ Lim, phần vách hay hoành có thể dùng loại gỗ khác nhẹ hơn để giảm tải trọng và chi phí.
Nếu tự làm bán phần nhà 3 gian, gia chủ rất dễ mắc lỗi ở phần hoàn thiện. Chẳng hạn như việc sơn PU hay đánh vecni. Thợ sơn PU gỗ công nghiệp thông thường sẽ không biết cách xử lý màu cho nhà gỗ cổ truyền, làm mất đi vẻ đẹp mộc mạc, thâm trầm của gỗ, khiến ngôi nhà trông lòe loẹt, kém sang.
Vậy phương án nào là phù hợp nhất với bạn?
Sau khi phân tích kỹ lưỡng, chúng ta có thể rút ra kết luận như sau:
Nên chọn làm nhà gỗ bán phần khi:
Bạn là người am hiểu sâu sắc về xây dựng, có khả năng đọc bản vẽ và quản lý kỹ thuật tốt. Bạn có sẵn đội thợ nề tay nghề cao, uy tín tại địa phương và đã từng làm nhà gỗ (điều này rất quan trọng). Bạn có nhiều thời gian để giám sát công trình hàng ngày và muốn tự tay chăm chút từng viên gạch, ngọn cỏ. Hoặc trong trường hợp bạn có nguồn gỗ sẵn có và chỉ cần thuê thợ về gia công.
Nên chọn làm nhà gỗ trọn gói khi:
Bạn mong muốn một sự đồng bộ, hoàn hảo về thẩm mỹ và kỹ thuật. Bạn bận rộn, không có thời gian giám sát thường xuyên. Bạn muốn sự minh bạch về tài chính, tránh phát sinh. Và quan trọng nhất, bạn muốn có một chế độ bảo hành dài hạn, rõ ràng, không đùn đẩy trách nhiệm.
Xu hướng hiện nay, đa phần các gia chủ đều chuyển dịch sang hình thức trọn gói. Lý do là bởi xã hội ngày càng chuyên môn hóa. Việc để đơn vị làm nhà gỗ chuyên nghiệp lo từ A-Z sẽ đảm bảo “đứa con tinh thần” của mình được hình thành một cách trọn vẹn nhất, giữ đúng cái hồn cốt của kiến trúc cổ truyền.
Kinh nghiệm chọn đơn vị thi công uy tín
Dù chọn hình thức nào, yếu tố con người vẫn là quyết định. Một đơn vị có tâm và có tầm sẽ biết cách tư vấn cho gia chủ phương án tốt nhất chứ không chỉ chăm chăm vào lợi nhuận. Khi tìm hiểu, các bác nên đến tận xưởng gỗ để xem quy mô máy móc, xem chất lượng gỗ mộc khi chưa phun sơn. Hãy đi thăm các công trình thực tế họ đã làm, hỏi chuyện những gia chủ cũ để biết về thái độ làm việc và chế độ hậu mãi.
Nhà gỗ không chỉ là vật chất, nó là văn hóa. Người thợ làm nhà gỗ phải là người yêu nghề, trân trọng từng thớ gỗ. Những đường nét chạm khắc rồng phượng, tùng cúc trúc mai có hồn hay không phụ thuộc hoàn toàn vào đôi bàn tay người thợ.
Nếu các bác đang ấp ủ dự định dựng một nếp nhà gỗ để thờ cúng tổ tiên hay làm nơi an dưỡng tuổi già, và còn đang phân vân giữa các phương án thi công, đừng ngần ngại liên hệ để được tư vấn kỹ càng hơn. Đôi khi, một lời tư vấn đúng lúc sẽ giúp tiết kiệm được cả trăm triệu đồng và tránh được những phiền toái không đáng có về sau.
Mọi thắc mắc về quy trình, vật liệu hay dự toán chi phí, xin vui lòng liên hệ trực tiếp qua Hotline: 0988.528.699. Chúng tôi luôn sẵn lòng lắng nghe và chia sẻ những kinh nghiệm đúc kết từ hàng trăm công trình thực tế, giúp các bác toại nguyện giấc mơ về ngôi nhà gỗ truyền thống.